Strengths-based Leiderschap


  •   donderdag 8 februari 2018

Strengths-based Leiderschap
Betrokken en talentgericht leidinggeven

 
‘Zowel leidinggevende als medewerker geloven dat je meer uit talent kan halen door te focussen op de sterke punten en niet op de zwakke punten’ (Nationaal Leiderschapsonderzoek 2016). Strengths-based leiderschap (positief leiderschap of talentgericht leiderschap), stelt de mens centraal. Het impliceert geloven in het potentieel, in de kracht van mensen en het stimuleren van eigen regie/persoonlijk leiderschap bij medewerkers. Een effectieve leidinggevende is sterk in het aanboren en aanmoedigen van het potentieel, de talenten en energie van anderen.

Dit soort leiderschap past ook bij de huidige paradigmaverschuivingen, zo zien we steeds meer dat managementmodellen, managementstijlen niet langer meer gebaseerd zijn op hiërarchie, micromanagement, macht en controle. Er worden andere eisen aan leidinggevenden gesteld waarbij er meer aandacht komt voor bijvoorbeeld 
emotionele intelligentie, empathie en coachingsvaardigheden. Zelfinzicht is daarbij van cruciaal belang, door leiding te geven vanuit persoonlijke kracht en authenticiteit haal je het beste uit jezelf en anderen en haal je meer voldoening uit je werk en relaties.

Leidinggeven uit persoonlijke kracht


Authenticiteit, emotionele intelligentie en coachingsvaardigheden zijn nu meer dan ooit belangrijk. En leidinggevenden moeten ervoor zorgen dat mensen op de juiste plek (of plekken) ingezet worden, daar waar zij hun talenten en kracht het beste kunnen benutten. Er is binnen veel organisaties nog sprake van onbenut potentieel, door beperkende omgevingsfactoren komen mensen niet ten volle tot hun recht. Door een inspirerende, ondersteunende, coachende stijl met inzicht in  de sterke punten van mensen kunnen leidinggevenden ervoor zorgen dat mensen tot volle bloei kunnen komen: ‘van functioneren naar floreren’

Als leidinggevende heb je grote invloed op de betrokkenheid en prestaties van je medewerkers

Leidinggevenden hebben veel invloed op de betrokkenheid en prestaties van medewerkers. Sterke leiders/managers vervullen een voorbeeldfunctie en zijn in staat anderen te inspireren en stimuleren en verhogen zo de betrokkenheid, prestaties en productiviteit. Slecht leiderschap aan de andere kant kan veel schade berokkenen. De effectiviteit en de leiderschapsstijl van de meeste leidinggevenden is niet optimaal. Uit het nationaal leiderschapsonderzoek (2016) blijkt bovendien dat leidinggevenden en medewerkers niet hetzelfde beeld hebben bij de leiderschapsstijl van de leidinggevende.

30% van de medewerkers vindt hun leidinggevende directief en geen enkele medewerker is tevreden met deze stijl.  84% van de leidinggevenden beoordeelt zijn/haar leiderschapsstijl als mensgericht. Bij de medewerkers beaamt slechts 56% dit.


Talentgericht en betrokken leiderschap

De transactionele stijl, een directieve stijl van leidinggeven voldoet niet meer, het past niet meer bij deze tijd. Talentgericht en betrokken leiderschap werkt veel beter om de motivatie en prestaties te verhogen. Deze leiderschapsstijl is gericht op de kracht en intrinsieke behoeften van medewerkers en op het bieden van de juiste ondersteuning om mensen te laten excelleren. De positieve uitkomsten van dit soort leiderschap zijn veelvuldig onderzocht en het heeft onder andere een positieve impact op betrokkenheid/bevlogenheid, welzijn, vertrouwen en motivatie.

Inzichten en technieken die een bewezen positieve impact hebben op het welbevinden van mensen in organisaties én – essentieel – op de prestaties die ze leveren. Twee bekende voorbeelden van dat soort inzichten en technieken zijn:
1. de ‘strengths-benadering’;

2. ‘appreciative inquiry’
 
De sterke-puntenaanpak leidt tot een (veel) hogere motivatie en tot (veel) betere resultaten dan de traditionele aanpak.
(Bron:
Ben Tiggelaar: Waarom we positief leiderschap nodig hebben)


LEIDERSCHAPSONTWIKKELING

De ontwikkeling van leidinggevenden wordt voornamelijk aangepakt als het werken aan zwaktes, het verbeteren van competenties. Het vertrekpunt van strengths-based ontwikkeling is juist meer focus op je sterke punten dan op je zwakke punten. Voor het verbeteren van prestaties gaat het er bij nieuw leiderschap vooral om dat je als leidinggevende het beste uit jezelf en anderen wilt halen en mensen behandelt als de unieke persoon die ze zijn. Dit wordt dus ook wel strengths-based leiderschap genoemd, allereerst moet je als leider weten waar je eigen kracht ligt en dan pas je dat ook toe op je medewerkers.

Veel managementdenkers en wetenschappelijk onderzoekers houden zich hiermee bezig o.a. Hamel & Prahalad, Biswas & Diener, David Cooperrider, Martin Seligman, Marianne van Woerkom, Christina Meijers, Harter & Luthans, Rath & Conchie, Clifton & Harter en in de jaren 60 had de bekende managementdenker Peter Drucker het er al over! Drucker beschrijft in zijn boek The effective executive, vijf gedragingen die iedere manager zou moeten ontwikkelen. Een van die 5 is:
gebruik de sterke punten van jezelf en van anderen’.

'Bouwt u op sterktes, of probeert u uw zwaktes te compenseren? Als u uw energie richt op het compenseren van zwaktes, dan eindigt u met een grote set van sterke zwaktes.' Zorg dat je jezelf op je sterke punten blijft ontwikkelen en durf daarop te vertrouwen.." 
(Hoogleraar en leiderschapscoach Bas Kodden).

Het ‘ontwikkelen van zwakke punten’ wordt vaak ook als vervelend, demotiverend en energievretend ervaren, terwijl het ontwikkelen van sterke punten krachtiger maakt, motiveert en meer energie en zelfvertrouwen geeft.

Ook in
functioneringsgesprekken ligt de focus te vaak op wat verbeterd moet worden. Terwijl mensen meer betrokken en gemotiveerd zijn wanneer hun manager zich richt op hun sterke punten. Uit grootschalig onderzoek van de Corporate Leadership Council is gebleken dat een focus op strengths tijdens performance gesprekken een significante positieve invloed heeft op de prestaties (zelfs tot 37% toename), terwijl een focus op zwakke punten of verbeterpunten tot resultaat had dat de prestaties afnamen!

Deloitte bijvoorbeeld heeft het nieuwe Performance Management systeem ingericht op basis van deze strengths-based aanpak. Zo wees grootschalig onderzoek binnen de organisatie uit dat de best presterende teams bestaan uit mensen die hun strengths iedere dag kunnen benutten (… that the defining characteristic of the very best teams at Deloitte is that they are strengths oriented..). En Facebook* is een voorbeeld van een strengths-based organisatie en steeds meer bedrijven (o.a. Cisco, EY) maken met succes gebruik van bijvoorbeeld strengths-based recruitment.

* The strengths-based approach at Facebook: an organizational mindset that focuses on people’s strengths is a big driver people’s engagement with their job and company.

Het is vanzelfsprekend voor de meeste leidinggevenden om gebruik te maken van de talenten van medewerkers, maar in de praktijk blijkt het lastig te zijn om hier (met het ontdekken, ontwikkelen en benutten van de kracht van mensen) concreet mee aan de slag te gaan. Voor het verhogen van productiviteit, prestaties, inzetbaarheid, motivatie, betrokkenheid  en het welzijn van medewerkers en het behouden van talent, is het wel van cruciaal belang dat leidinggevenden talent van medewerkers (h)erkennen en benutten. Talent niet herkennen en/of onbenut laten heeft als risico dat productiviteit en prestaties verminderen en dat goede medewerkers de organisatie verlaten.


Over welke kwaliteiten en gedragingen moet een effectieve leidinggevende beschikken?

Wat betekent dat in de praktijk, over welke kwaliteiten en gedragingen moet een effectieve leidinggevende beschikken?

De ideale, complete leider bestaat niet, effectief leiderschap hangt meestal af van de situatie en er bestaat geen formule voor excellent leiderschap.
Leiders die proberen overal goed in te worden zijn uiteindelijk minder effectief. Zeer effectieve leiders vertonen meestal een aantal duidelijke sterktes maar deze zijn per leider verschillend. Bij de volgende leiders zijn deze sterktes bijvoorbeeld te herkennen:

Steve Jobs: detail orientation, courage, strategic mindedness, persuasiveness
Nelson Mandela: empathy, compassion, relationship building, self-confidence, resilience, courage
Sheryl Sandberg: result focus, collaboration, compassion



Hoe effectief je bent in je leidinggevende rol hangt niet alleen van jou af, het is van belang de sterktes van anderen te herkennen, je zwakke punten te compenseren, en ervoor te zorgen dat je de kracht van anderen op de juiste manier inzet. In plaats van teamleden te dwingen om te werken aan projecten die moeten worden gedaan, werkt het beter om naar de kwaliteiten van je medewerkers te kijken, hoe deze elkaar goed aan kunnen vullen, met hen daarover in gesprek te gaan en op zoek gaan naar een ‘best-fit’. Managers die zich op iemands sterke punten richten ervaren betere prestaties van hun mensen, meer motivatie en positieve energie, wat leidt tot meer inzet, betrokkenheid en de bereidheid ‘to go the extra mile’ voor het bedrijf.

Een effectief leider motiveert haar of zijn medewerkers en kan zich gemakkelijk verplaatsen in anderen, beschikt over veel zelfinzicht en staat open voor feedback, en in reactie op bepaalde situaties past hij/zij bovendien zijn/haar leiderschapsstijl aan. Zelfkennis is onontbeerlijk, ten eerste moet je je eigen sterke punten kennen en cultiveren. Leiders vinden het vaak opvallend moeilijk om zelf hun sterke punten te benoemen. En het ontdekken van de sterke punten is niet voldoende, je moet ook weten hoe je ze moet gebruiken en doseren.

Onderzoek naar ontspoorde leiders wijst aan dat deze leiders hun sterke punten overdreven en hierin niet gecorrigeerd werden, geen tegengas kregen. Zelfverzekerdheid kan doorslaan in bijvoorbeeld megalomaan gedrag, moed kan doorslaan in overmoedig gedrag met alle negatieve gevolgen van dien.


Veel strengths-based programma’s en assessments zijn eenzijdig gericht op sterke punten en houden geen rekening met het feit dat een sterk punt ook een zwak punt, een prestatie risico kan worden. Strengthscope biedt belangrijk ontwikkelingsmateriaal en begeleiding aan om daar juist ook de nodige aandacht aan te besteden. Al naar gelang de situatie, de context, moet een sterkte worden verminderd of vermeerderd. Je sterke punten kun je pas beheersen en optimaal inzetten wanneer je je ervan bewust bent en wanneer je ze op de juiste wijze weet te doseren. Echte transformatie komt wanneer je je sterktes in de juiste context en in de juiste mate inzet, op een manier die voor jou goed werkt om op een zinvolle wijze je doelen te bereiken in je persoonlijke en professionele leven.

‘Strengths in overdrive’ betekent dat te veel kracht een zwakte kan worden. Voorbeeld:

Empathie als een sterk punt in overdrive: ‘je gaat zo in op de situatie van anderen dat je deze als je eigen situatie gaat beschouwen en daardoor geen objectieve ondersteuning en begeleiding meer kan bieden’. Het is ineffectief om sterk inlevend te zijn, maar niemand ergens op aan durven te spreken indien dat nodig is.

Enthousiasme als een sterk punt in overdrive: ‘je enthousiasme kan soms als te emotioneel of overweldigend worden gezien en anderen het gevoel geven dat hun mening niet op waarde wordt geschat of er niet toe doet’.


Strengths assessments/tools zijn uitermate geschikt voor een ontwikkelingsgerichte sterke punten aanpak en beschikbaar voor individuen, teams en leidinggevenden. Strengthscope kan worden ingezet voor recruitment, career coaching, talentontwikkeling, performance management, leiderschapsontwikkeling en employee engagement. Het wordt door verschillende grote organisaties gebruikt zoals Facebook, ING, Lego, Oracle, Bosch, Novartis, Siemens en vele anderen. Wetenschappelijk onderbouwd, betrouwbaar en valide en gecertificeerd door de British Psychological Society.

360 graden feedback bij StrengthscopeLeader maakt inzichtelijk wat de stakehoders/feedbackgevers beschouwen als een overdrijving van een sterk punt; in plaats van meer menen zij dat minder gebruik van dat sterke punt de leidinggevende effectiever maakt. Andersom kan ook, een leidinggevende die ik onlangs gecoacht heb bleek op basis van zijn self-assessment hoog te scoren op  ‘sparking engagement’, het bevorderen van betrokkenheid maar zijn feedbackgevers gaven hem hier veel lagere scores op. Zij zagen juist graag dat de leidinggevende dit gedrag meer zou tonen in de praktijk, terwijl de leidinggevende zelf dacht dat hij hier al sterk in was. Het coaching gesprek nam hierdoor een interessante wending en de leidinggevende kreeg veel meer inzicht dan hij ooit had gekregen met andere assessments en ontwikkel programma’s (naar zijn eigen zeggen ;-). Vanwege de positieve benadering wordt het ook als minder bedreigend / aanvallend ervaren, terwijl bij andere benaderingen de cliënten nogal  eens in de verdediging kunnen schieten, het ontkennen en er vervolgens ook niets mee doen.

The significant advantage of the Strengthscope tool is that it can be used in both an individual and a multi-rater format, allowing others to rate the individual’s strengths and providing data on that crucial self– other alignment (Strength-Based Leadership: An Evidence-Based Guide to Positive Leadership Development by Doug MacKie, 2016).

Het Strengthscope Leader™  model




 
Meer weten? Kijk voor meer informatie op onze site of neem concact op!
 
StrengthscopeLeider
 

Kitty Schaap MA, MSc
HR Consultant & certified Strengths Coach

Strengthscope® Listed as One of Most Reliable Assessments in World 
Strengths-based assessments (and assessments in general) are growing in popularity, but it is important to ensure that the psychometric tool you use and invest in is reliable and valid.

Meld je hier aan voor nieuwe artikelen en ontvang; het volledige artikel ‘Focus op Kracht, de Sterke punten revolutie’ (verschenen in het Tijdschrift voor Ontwikkeling in Organisaties) en het gratis E-book Talent in Actie met een aantal van mijn eerder gepubliceerde artikelen en meer, over de krachtige, actuele, bewezen en positieve aanpak voor talentontwikkeling/organisatieontwikkeling.
 

Ik meld me aan
 
Voornaam
Achternaam
E-mailadres*
 
 
 



Share our website